İzmir’in Torbalı ilçesinde yer alan Metropolis Antik Kenti, yaklaşık 6 bin yıllık yerleşim geçmişiyle bölgenin kültürel ve ekonomik tarihine ışık tutuyor. İzmir Büyükşehir Belediyesi desteğiyle sürdürülen arkeolojik kazılar, kentin antik dönemde tarım, ticaret ve ulaşım açısından stratejik bir merkez olduğunu kanıtlıyor.
Dokuz Eylül Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi ve Kazı Başkanı Prof. Dr. Serdar Aybek, kentin Gediz Vadisi ile İç Anadolu’yu Ege’ye bağlayan ticaret yollarının merkezinde bulunduğunu belirtiyor. Metropolis; Efes, Smyrna ve Karabel Geçidi rotalarının kesişim noktasında yer alarak antik çağın önemli bir lojistik üssü işlevini gördü. Kentin verimli Torbalı Ovası’ndaki tarımsal üretimi, Küçük Menderes Nehri üzerinden Efes limanına taşıdığı değerlendiriliyor.
MÖ 3. yüzyılda Seleukos ve Pergamon Krallıkları döneminde modern bir şehircilik anlayışıyla yeniden planlanan Metropolis, ızgara planlı sokak yapısı ve meclis binasıyla öne çıkıyor. Kazılarda bulunan bronz heykel grupları, antik dönemde metallerin eritilip yeniden kullanıldığı bir tür “sıfır atık” uygulamasının izlerini taşıyor. Ayrıca, 2025 yılı çalışmalarında bulunan mermer tanrıça başı, dönemin heykel sanatındaki teknik detayları gözler önüne seriyor.
Kentin ticari alanlarında gerçekleştirilen kazılarda balıkçılık faaliyetlerine dair bulgulara ulaşıldı. Olta iğneleri, deniz kabukları ve balık biçimli çakı sapları, bölgedeki bir mekanın antik dönemde balıkçılıkla ilgili bir dükkan olarak kullanılmış olabileceğine işaret ediyor. Kazı çalışmaları, kentin sosyo-kültürel yapısını ve günlük yaşam pratiklerini aydınlatmaya devam ediyor.
